Een passiefhuis is georiënteerd op de zon en maakt daardoor optimaal gebruik van de zonnewarmte. Met extreem goede isolatie (waaronder drielaags glas), kierdichting en terugwinning via het ventilatiesysteem wordt zoveel mogelijk warmte binnengehouden, waardoor nog beperkt energie nodig is om de woning voldoende warm te houden. Ook de warmte die men binnen produceert draagt bij aan de opwarming van de woning. Daarom is het nog belangrijker dan bij traditionele bouw om goed te ventileren. 

Dankzij de dikke luchtdichte gevelschil is er geen tocht of koudestraling van het geveloppervlak. Ook kan de binnentemperatuur op een constante comfortabele temperatuur gehouden worden zonder dat een cv installatie nodig is. Daardoor is het mogelijk om een besparing op het energieverbruik van wel 85% te realiseren ten opzichte van een traditionele woning. Dat draagt bij aan een duurzamere wereld, maar met de stijgende energieprijzen in het vooruitzicht is een passiefhuis ook financieel een gunstige keuze.

Toch zijn de meningen over een passiefhuis verdeeld. Dit heeft met name te maken met de vorm van ventileren. Dit gebeurt volledig mechanisch, omdat dan weinig warme lucht verloren gaat en aan de strenge eisen kan voldoen die het passiefhuis-concept stelt. Daarbij is het de bedoeling dat de ramen zoveel mogelijk gesloten blijven. Verse lucht wordt door de installatie voorverwarmd met de (warme) lucht die uit de woning afgevoerd wordt.

Waar bij een traditionele woning nog door kieren of roosters verse lucht naar binnen (of vuile lucht naar buiten) kan, is een passiefhuis met haar perfecte kierdichting en uitmuntende isolatie echt afhankelijk van het mechanische ventilatiesysteem. Dit vraagt om extra aandacht tijdens de uitvoering wat geen problemen hoeft te geven, maar waar vanuit het verleden verschillende gevallen van bekend zijn die bijvoorbeeld geleid hebben tot het Sick Building Syndrome (SBS). Om overlast te voorkomen is het ook belangrijk dat de installatie geen lawaai maakt. Daarnaast willen veel mensen controle houden op hun omgeving, terwijl ze in een passiefhuis alles (passief) overlaten aan de woning zelf.

En dat terwijl er meerdere mogelijkheden zijn om energiezuinig te bouwen waarbij het wel mogelijk blijft om natuurlijk te ventileren. Een dergelijk project zal dan niet de naam passiefhuis mogen hebben, maar bewoners kunnen wel zelf bepalen hoe zij gezond in hun woning leven.